Articles

Diagnose en behandeling van onverklaarde anemie met ijzertekort zonder openlijke bloedingen

Er wordt een algemeen overzicht gegeven van de oorzaken van anemie met ijzertekort, alsmede van de pathogenese van anemie en de para-klinische diagnose van anemie. Anemie met ijzertekort maar zonder openlijke maag-darmbloeding is geassocieerd met een risico op maligne aandoeningen van het maag-darmkanaal; kanker van het bovenste deel van het maag-darmkanaal komt 1/7 zo vaak voor als kanker van het colon. Goedaardige gastro-intestinale oorzaken van anemie zijn ijzer malabsorptie (atrofische gastritis, coeliakie, chronische ontsteking, en bariatrische chirurgie) en chronisch bloedverlies als gevolg van gastro-intestinale ulceraties. De volgende diagnostische strategie wordt aanbevolen voor onverklaarde anemie met ijzertekort: voer een serologische coeliakie screening uit met transglutaminase antilichaam (IgA type) en IgA testen en voer een bidirectionele endoscopie uit (gastroscopie en colonoscopie). Bidirectionele endoscopie is niet vereist bij premenopauzale vrouwen < 40 jaar. Onderzoek van de dunne darm (capsule-endoscopie, CT- of MRI-enterografie) wordt niet routinematig aanbevolen na een negatieve bidirectionele endoscopie, maar moet worden uitgevoerd als er rode vlaggen zijn die wijzen op maligne of inflammatoire dunne darmziekte (bv. onvrijwillig gewichtsverlies, buikpijn of verhoogd CRP). Gerichte behandeling van elke oorzaak van anemie met ijzertekort die bij de diagnostische beoordeling wordt gevonden, moet worden gestart. Daarnaast moet ijzersuppletie worden toegediend met als doel het hemoglobinegehalte te normaliseren en de ijzervoorraad aan te vullen. Orale behandeling met een dagelijkse dosis van 100-200 mg elementair ijzer wordt aanbevolen (lagere dosis bij bijwerkingen), maar een orale ijzertherapie van 3-6 maanden is vaak nodig om therapeutische doelen te bereiken. Intraveneuze ijzertherapie wordt gebruikt als orale behandeling onvoldoende werkzaam is of bijwerkingen veroorzaakt, of in geval van intestinale malabsorptie of langdurige ontsteking. Er worden drie algoritmen gegeven voor de volgende aandoeningen: a) de paraklinische diagnose van anemie met ijzertekort; b) de diagnostische work-up voor onverklaarde anemie met ijzertekort zonder openlijke bloedingen; en c) hoe te handelen na een negatieve bidirectionele endoscopie van het maagdarmkanaal.